Burn-out of overgang?
En vaak ontstaat een burn-out vanuit perfectionisme en de drang om alles goed te doen voor de wereld om je heen. Symptomen zijn verhoogde hartslag, kortademigheid, druk op de borst, onrustig slapen, paniekerig of angstig gevoel, gejaagd gevoel, vol hoofd met herhalende gedachtes, overzicht verliezen, fouten maken, snel geïrriteerd zijn, je terugtrekken uit sociale aangelegenheden omdat je te druk bent. Het stresshormoon cortisol speelt hierin een grote rol, dit zorgt ervoor dat je lichaam de hele tijd ‘aan’ blijft staan en alert is. Langdurige stress zorgt voor een verhoging van het stresshormoon cortisol en een verlaging van de hormonen oestrogeen en progesteron bij vrouwen en testosteron bij mannen, beiden hormonen die een positieve invloed hebben op je gevoel van zelfvertrouwen, rust en geluk.
De overgang is een natuurverschijnsel waarbij het vrouwelijk lichaam overgaat van vruchtbaarheid naar onvruchtbaarheid door een afname in de productie van oestrogeen en progesteron. Bij het mannelijk lichaam kenmerkt de overgang zich door een afname in de productie van testosteron. Voor beiden een fase die vaak start rond de leeftijd van 40 en door kan lopen tot een jaar of 60. Veel van ons gedrag is hormoon gestuurd. Zoals hiervoor al aangegeven dragen oestrogeen, progesteron en testosteron bij aan het geluksgevoel, zelfvertrouwen en rust gevoel. Als die productie daarvan daalt, heeft dat direct invloed op ons gedrag en hoe we ons voelen. Daar komt bij dat wanneer we dan stress hebben, het ons ontbreekt aan de juiste hoeveelheid hormonen om dit op dezelfde manier te kunnen reguleren als voorheen.
De overgang is dus letterlijk een overgang naar een nieuwe variant van jezelf. Die vaak gepaard gaat met onrust over dit nieuwe lichaam en vragen als ‘wat wil ik eigenlijk?’, ‘wat vind ik belangrijk?’, ‘wie ben ik?’, ‘wat wil ik met de rest van mijn leven?’, ‘ben ik blij met wat ik tot nu toe bereikt heb?’. Symptomen die zich aandienen zijn stemmingswisselingen, snel geïrriteerd zijn, onrustig slapen, paniekerig of angstig gevoel, wattenhoofd, vergeetachtigheid, gewrichtspijn, je terugtrekken uit sociale aangelegenheden omdat je geen zin hebt.
Er wordt ook wel gezegd dat je van de overgang in een burn-out kan komen. Het kan ook zijn dat door de afname van het zorg hormoon oestrogeen en het wegvallen van het geluk en rust hormoon progesteron ineens het besef steeds harder binnenkomt van wat je allemaal doet voor een ander en hoe hard je jezelf voorbijloopt en hoe hard je dat niet meer wil. Hier wordt steeds meer onderzoek naar gedaan. Er zijn duidelijke overeenkomsten en duidelijke verschillen, feit is in ieder geval dat het elkaar beïnvloedt en dat stress & hormonen in directe relatie staan met elkaar en met je gemoedstoestand en dus van directe invloed zijn op je gedrag. En in beide is het belangrijk om te onderzoeken hoe alles werkt bij jouw lichaam, hoe ben jij ingeregeld, waarom doe je wat je doet en hoe krijg je hier weer grip op zodat je weer vanuit rust en zelfvertrouwen kunt bewegen, communiceren, handelen en zijn.